Bloemenkrant

17 september 2019

Bloemenkrant 17 september 2019


Flowersience meets Wageningen

Veel belangstelling voor de bijeenkomst.( Foto René Faas) Foto: RENE FAAS

Flower n Onderzoekers en bollentelers kwamen donderdag 12 september samen in Lisse bij Flower Science meets Wageningen University & Research.

Tijdens de drukbezochte bijeenkomst werden de laatste resultaten van verschillende bollenonderzoeken gepresenteerd en konden telers hun vragen kwijt bij de onderzoekers. Barry Looman van het bollenteam van Wageningen University & Research gaf tijdens een plenaire opening van de Flower Science bijeenkomst bij CNB aan dat de onderzoekers weliswaar tegenwoordig in Bleiswijk zitten maar dat het onderzoek gewoon doorgaat.

Ze verwees naar lopende projecten als energiebesparing én Bollenrevolutie 4.0, waarbij wordt gewerkt aan het gebruik van data, de bouw van een ziekzoeker en het inzetten van camera's onder meer om latent zuur te ontdekken.

Daarnaast staan er nieuwe projecten op stapel. Zo is het voorstel voor Bollencoaster, een project om te kijken hoe de tijdens de verwerking 'míshandelde' bollen beter beschermd kunnen worden, ingediend. Ook ligt er een onderzoeksplan zodat telers met schoon materiaal beginnen en schoon eindigen.

3 / 16

Ambitie & angst in snel veranderende sector

Foto: Erik van der Burgt / Verbeeld

"We hebben niet te maken met een tijdperk van veranderingen, maar met een verandering van tijdperk". Verandermanagers kunnen het heel mooi zeggen.

Feit is: de sierteeltsector zit in een turbulente overgangsfase. Het zijn gouden tijden voor goeroes, verander-evangelisten en charismatische leiders. De behoefte aan een gids die de weg wijst is groot, zowel bij bedrijven als bij werknemers. De stroom aan literatuur over verandermanagement is dan ook overweldigend.

Foto: Gerard-Jan Vlekke
Foto's bij dit artikel zijn van RFH. Foto: Erik van der Burgt / Verbeeld

Veranderen

Twee boeken springen er bovenuit. Onze ijsberg smelt van John Kotter en Wie heeft mijn kaas gepikt van Spencer Johnson. Titels die een miljoenenoplage haalden. Dunne boekjes met de parabel als vertelvorm. Hapklare brokken dus.

IJsberg

In Onze ijsberg smelt gaat het over een kolonie pinguïns die in hun voortbestaan wordt bedreigd. De ijsberg waarop zij leven smelt. Alleen eendrachtig samenwerken en een goed overlevingsplan kunnen uitkomst bieden. Een aantal pinguïns neemt de leiding en na veel gekrakeel en avontuur komt er uiteindelijk verlossing. De kolonie maakt de succesvolle overstap van een gesetteld leven naar een nomade bestaan.

Kaas

In Wie heeft mijn kaas gepikt zijn de hoofdrolspelers twee muisachtige minimensen in een doolhof. Elke dag doen die muisachtigen hetzelfde. Dag-in-dag-uit lopen ze naar dezelfde plek, omdat daar kaas is. Totdat er op een dag geen kaas meer ligt. Paniek. Geen kaas! Wat nu? De ene muis is als verlamd en niet in staat tot enig handelen, de andere gaat op pad, het doolhof afstruinend naar kaas, wat hij uiteindelijk vindt.

Deze managementboekjes zijn zo populair, omdat de situaties die ze beschrijven zo herkenbaar zijn. Waar het ijsberg-boek gaat over bedrijven, gaat het kaas-boek over individuen. De boodschap is, wie zich aanpast -mee verandert- wordt beloond.
Was de praktijk maar zo gemakkelijk.

Royal FloraHolland

In de ijsberg-parabel herkennen we Royal FloraHolland. In een veranderende wereld zoekt ook de coöperatie naar nieuwe mogelijkheden om haar voortbestaan te borgen. Een zoektocht die voor de coöperatie een ware gedaanteverwisseling betekent. Er kwam een directie en een adviserende ledenraad om de organisatie meer snelheid en wendbaarheid te geven, de fysieke marktplaats wordt getransformeerd naar een digitale, het principe kostenmaker=kostendrager werd geïntroduceerd en op de kantoren zit nieuw personeel wat hoort bij een nieuwe richting.

Leden

In de kaas-parabel herkennen we de individuele leden van de coöperatie. Leden die gedwongen worden om zich aan te passen aan de veranderende tijden. Dat gaat niet zonder slag of stoot. Een deel weet zich aan te passen, een ander deel blijft zich verzetten en houdt vast aan het oude.

Nu weer terug naar de praktijk.

Minder zwart-wit dan in het boek, geldt dat het verzet van een substantieel deel van de coöperatie-leden in dit geval niet zozeer de vooruitgang betreft, maar angst is voor het sneuvelen van onvervangbare waarden tijdens de transitie. Angst die zover strekt, dat er zelfs gevreesd wordt voor onherstelbare schade voor sector, vak en individueel bedrijf.


Fysieke klok

Het verzet uitte zich in de strijd om het behoud van de fysieke klok, in de herfst van 2017. Met het ultieme middel van een extra algemene ledenvergadering werd die strijd tijdelijk beslecht in het voordeel van de voorstanders van behoud van de fysieke klok. Uitstel van executie, omdat RFH kan bepalen wanneer zij het moment geschikt acht om met de fysieke klok te stoppen.
Nu 2 jaar later wordt de strijd weer hervat, maar de situatie is betekenisvol veranderd. De algemene ledenvergadering bestaat niet meer en even beleidsmatig als ongehinderd bouwt RFH de fysieke klok stukje bij beetje af. Wellicht is Aalsmeer straks de enige locatie waar de fysieke klok overblijft, maar het zou evengoed kunnen dat de fysieke klok alsnog geheel verdwijnt, zoals in eerdere plannen van RFH.
RFH heeft immers ingezet op de digitale marktplaats, en wil de daarin grootste van de wereld te worden. De groene amazon.com. Hierop zijn aandacht en investeringen nu gericht. De RFH-trein rijdt op een spoor zonder wissel, op weg om de grote ambitie te realiseren.

Flora Futura

Vanaf haar oprichting eind 2017 zet Flora Futura zich in voor het versterken van de fysieke klok. Voor de argumenten die dit streven ondersteunen, en die al herhaalde malen hier in de Bloemenkrant door diverse personen, ketenbreed, zijn aangehaald, lijkt RFH weinig gevoelig.
De vakvereniging werd eerder, onder het mom van resultaten uit het verleden bieden geen garantie voor toekomstige weggezet als conservatief, door te blijven haken aan het verleden.
Maar is dat terecht?
Zijn de argumenten van FF zo beroerd? Dat lijk me niet, gezien de forse bijval in de herfst van 2017. De argumenten hebben eerder aan kracht gewonnen.
Daarbij, geven de toekomstplannen van RFH wel garanties?
Bovendien lijkt Flora Futura me even vooruitstrevend als Royal FloraHolland door binnen de vakvereniging vraag en aanbod samen te brengen. Wat Royal FloraHolland digitaal doet, doet Flora Futura fysiek.

Strategie

Om een vinger aan de pols te krijgen, zouden de leden van FF zich eigenlijk moeten gaan gedragen zoals pinguïns van RFH. Handelen als collectief met een vastomlijnd plan en een duidelijke bestemming.
Het is echter de vraag of de vakvereniging dat gaat lukken. FF is nog geen trein zoals RFH, maar een verzameling losse wagonnetjes. Als onderdeel van de vakvereniging zullen de leden de vaardigheid moeten ontwikkeling om het collectieve belang voorop te stellen, om op die manier het eigen belang te dienen. Een kwestie van omdenken.
Een gedegen plan met een aantrekkelijk vergezicht helpt daarbij. Zo'n plan heeft ook een mobiliserende werking.

Wat te denken van een model waarin de fysieke en digitale klok naast elkaar blijven bestaan en waarin ook kopers een rol spelen. Dit is al eens voorgesteld aan RFH, maar destijds niet als serieuze optie beoordeeld.


Maar goed, tijden veranderen dus. Wie dacht een jaar geleden aan een samenwerking tussen Floriday en Blueroots?

Niet uitgesloten dat RFH en FF met een dergelijke innovatie de marktplaats danig versterken.

Door Walter Landesbergen

Marktinfo vergroot commerciële kans

Dirk van Vuurde en Remco van Leeuwen.

Spannend n Het product chrysant doet het nog steeds goed, al was het even spannend rondom de Brexit. Immers, ruim vijfentwintig procent van de Nederlandse chrysanten gaat naar het Verenigd Koninkrijk. Maar hoe langer het duurt hoe minder men zich er druk om maakt.

DOOR WILMA VAN VELZEN

"Het is zelfs zo dat steeds meer chrysanten aanvoerders betwijfelen of er überhaupt nog wel een Brexit komt" zegt Dirk van Vuurde, die samen met Remco van Leeuwen de productmanagers van chrysant zijn bij Royal FloraHolland. "Andere markten zijn er ook en zoals ieder jaar draaien verschillende Duitse retailers op dit moment volop troschrysanten en Santini's. En in veel andere Europese landen zijn er overal fraaie monobossen chrysanten in het schap te vinden."

De heren middenin de chrysanten. Foto: Leeuwen, Remco van

Heel goed chrysantenjaar

"Het gaat over het algemeen redelijk goed met chrysant. Ten opzichte van vorig jaar zien we een krimp van bijna 1,5% in stuks en ruim 2% qua omzet. Hierbij moet wel rekening worden gehouden dat het vorig jaar een heel goed chrysantenjaar was. Kijken we naar de drie productgroepen tros, Santini's en geplozen, dan zien we bij de troschrysanten dat de afzet in stuks tot en met periode 9 stabiel is gebleven terwijl de gemiddelde klokprijs direct ruim een cent achterbleef in vergelijking met vorig jaar. Bij de Santini's zien we een krimp in stuks van 3,5%, maar ligt de gemiddelde prijs 2,5 cent hoger. De geplozen chrysanten laten een krimp zien van -5,5% tegenover een 2 cent hogere middenprijs."

Belangrijkste afzetlanden

De top drie van belangrijkste afzetlanden voor chrysant zijn het Verenigd Koninkrijk (25%), Rusland (15%) en Duitsland (13%). "De afzet naar het Verenigd Koninkrijk is iets gekrompen, terwijl die naar Rusland en Duitsland stabiel is gebleven. Bij de verhouding retail-groothandel gaat nog steeds 70% richting groothandel. Ook de handel naar Rusland gaat goed. Bij verschillende op Rusland georiënteerde klanten zien we zelfs groei in chrysanteninkoop. Ook de inkoop voor de eerste schooldag, traditiegetrouw in de eerste week van september, was in aantallen weer goed. Het was op dat moment erg warm in Europa erg warm waardoor de prijzen wat tegenvielen. De grootste pieken voor chrysant zijn de Engelse Moederdag en Internationale Vrouwendag. Hiervoor wordt altijd extra geproduceerd."

Duurzaam

"De aanvoer is de afgelopen jaren wat gekrompen, vooral bij troschrysanten. Alhoewel we momenteel weer geluiden van uitbreiding horen bij bestaande aanvoerders. Echte vernieuwing is er op dit moment niet, maar nog steeds is 50% van de in Nederland geproduceerde chrysanten wit, gevolgd door geel en roze. Ingezet wordt vooral op duurzaam produceren. Vanuit de handel worden steeds hogere eisen gesteld die kwekers moeten onderschrijven met certificering. De verwachting is dan ook dat duurzaam produceren, verpakken en efficiënt transporteren voorop blijft staan."

Afzetadvies

Van Vuurde is samen met collega Remco van Leeuwen veel op pad voor het verstrekken van afzetadviezen aan kwekers. "Deze relatief nieuwe dienstverlening van Royal FloraHolland is puur maatwerk. Aan de hand van een uitgebreide marktrapportage, analyses en concrete adviezen bieden we kwekers inzichten die hen helpen de marktpositie van hun bedrijf te versterken. Onze ketenbrede productkennis, van productie tot consument, zetten we graag in om kwekers meer marktkennis van hun product aan te reiken waarmee zij hun commerciële kansen kunnen vergroten."

Chrysant heeft enorme stappen gemaakt

Chrysanten in vele kleuren.

Stap n Over de chrysanten zijn er altijd wel ontwikkelingen te melden, maar als het aankomt op duurzaamheid dan zijn er de laatste twee á drie jaar grote stappen voorwaarts gezet.

Volgens Martien Borst, voorzitter van de Royal FloraHolland Product Commissie (FPC) Chrysant, een ontwikkeling om trots op te zijn. "In een relatief kort tijdbestek gerealiseerd. In de chrysantenteelt in Nederland worden er door de kwekers wekelijks vele miljarden natuurlijke vijanden ingezet om de plagen onder de duim te houden. Het is belangrijk voor calamiteiten een effectieve medicijnkast beschikbaar te houden. Nog niet zo heel lang geleden leek dit niet mogelijk."

Martien Borst.

Afvaardiging

In het dagelijks leven is Martien Borst verbonden aan Bovebo BV in Hensbroek, een onderneming die al meer dan veertig jaar actief is in de chrysantenteelt. Dit maakt Borst tot een man uit de praktijk. Naast de chrysantenteelt vindt hij het belangrijk het product chrysant in een breder perspectief te zien en levert hij een bestuurlijke bijdrage als voorzitter van de FPC Chrysant. "Al sinds de veilingfusie in 2007. Ik denk dat het goed is dat je als kwekers van een groep producten een afvaardiging hebt bij een organisatie zoals Royal FloraHolland. Het is tenslotte onze coöperatie."

Buitenlandse aanvoerders

Jammer vindt Borst het wel dat de nieuwe FPC structuur die vorig jaar is doorgevoerd nog niet direct de gewenste verbeteringen biedt. "Zo zou ik persoonlijk liever zien dat een accountmanager kwekers zou aansluiten bij de FPC. Daarnaast verdient de communicatielijn vanuit Royal FloraHolland als organisatie richting de FPC leden op een aantal punten nog verbetering. Te vaak worden we verrast. Neem de buitenlandse aanvoerders. Dit was een serieus punt van discussie, mede veroorzaakt door het totale gebrek aan communicatie ."


Telersverenigingen

Terugblikkend op het areaal van in Nederland geteelde chrysanten stelt Borst dat dit momenteel zo'n 625 hectare bedraagt. "Binnen dit areaal zijn meer dan honderd chrysanten telers actief en waarvan ook best nog wat seizoenaanvoerders. Voor marktgerichte productie wordt er meestal samengewerkt. Er zijn meerdere telersverenigingen die op verschillende manieren met elkaar de markt en marketing benaderen." Het assortiment is nog steeds breed, hoewel de echte vernieuwing in de chrysanten is afgenomen. Vernieuwing komt er momenteel voornamelijk via de telersverenigingen. Vervanging en verbeteringen in hoofdsegmenten zijn daarentegen van alle tijd. Het beeld van de chrysant van de toekomst is voor de meeste kwekers hetzelfde zeker niet specifiek voor chrysant. Een efficiënt te telen product. Door de markt gewild en met zoveel mogelijk resistenties in zich waardoor chemie niet of minimaal hoeft te worden ingezet."

Collectieve promotie

De promotie is collectief geregeld. "Als chrysantenvak doen we de promotie gezamenlijk, kwekers en veredelaars. Hiervoor is de stichting Chryson opgericht. Via Justchrys ondernemen we promotie activiteiten om kleuren en vormen, beschikbaarheid en mogelijkheden van chrysant onder de aandacht te brengen op een moderne en inspirerende wijze. Zie www.justchrys.com"

13 / 16

14 / 16

Slim kostentoewijzen; een ABC-tje

Slim n Als ondernemer in bloemen en planten wil je weten wat je nou echt aan een klant of order hebt verdiend.

Dus moet je inzichtelijk hebben wat al je kosten zijn, op detailniveau per order. Met Activity Based Costing (ABC) krijg je meer inzicht én grip. De laatste jaren is er een duidelijke trend te zien bij groothandelsbedrijven in bloemen en planten; de kooporders worden kleiner en de levering van de producten moet sneller. Kleinere orders betekenen meer verwerkingsarbeid. Wanneer je geen inzicht in de handelingskosten per order hebt, weet je ook niet op welke orders je geld verdient of verliest. Op die manier kunnen je winstmarges snel teruglopen.


Meten is weten

Hoe meet je de werkelijke verwerkingskosten per order zijn? In de systemen wordt per order geregistreerd welke handelingen met welke frequentie er bij een bepaalde order horen. Door met slimme softwareoplossingen de "zwaarte" van iedere soort handeling vast te stellen, bereken je de verwerkingskosten per order. Door deze verwerkingskosten van je winst te halen, krijg je een exact beeld. Natuurlijk maakt jouw onderneming meer kosten dan alleen de productkosten en verwerkingskosten. Denk aan vastgoedkosten, inkoopkosten, ICT-kosten, transportkosten, etc. Door ook deze kosten slim over de orders te verdelen weet je pas echt wat je werkelijk aan een klant/order hebt verdient. Dit systeem van gedetailleerde kostentoewijzing heet ABC. Activity Based Costing.

Inzichten

Op basis van deze inzichten kun je, waar nodig, het gesprek aangaan met je klanten. Het is toch eigenlijk heel redelijk en realistisch dat de kostenveroorzaker de belangrijkste kostendrager is.
Meer weten over ABC binnen jouw bedrijf? neem dan contact op:

06 83 22 03 46 peter@wdd.nl

Gedupeerde kwekers krijgen uitkering uit faillissement Baas


Dupe n Eind april 2019 hebben een aantal kwekers die de dupe waren geworden van het faillissement van Baas Plantenservice in Boskoop een eerste uitkering van 80% van hun vordering ontvangen. In totaal € 2.1 miljoen.

Er resteert nu nog een procedure (in hoger beroep bij het gerechtshof) van een crediteur die het niet eens is over het uit te keren bedrag. De rechtbank heeft in mei 2019 de vordering van de crediteur afgewezen.

Er zijn voldoende baten in de faillissementsboedel om nog eens 10% van de vorderingen van de crediteuren te betalen.

Indien de uitspraak van de rechtbank in stand blijft bij het gerechtshof kan 100% van de vorderingen van de crediteuren worden uitbetaald.

Schok

Het faillissement van Baas Plantenservice (100 miljoen omzet) bracht in 2014 een schok teweeg in de kwekerijwereld. De rechtbank stelde curator Guus Berntsen aan om het faillissement af te wikkelen.

Dat resulteerde uiteindelijk in een rechtszaak met de bestuurder van Baas Plantenservice en een schikking. Op 23 september 2019 zal de tussentijdse uitdelingslijst worden gepubliceerd.

Indien geen verzet wordt aangetekend door crediteuren zal medio oktober 2019 de tweede uitkering worden gedaan.